Fot. Katarzyna Dypa
“Wyliczanki księżnej Anki”, książka edukacyjna wydana przez Muzeum w Jarosławiu Kamienica Orsettich wspólnie z Powiatem Jarosławskim, wraca z wyróżnieniem z gali finałowej Muzealnego Wydarzenia Roku Sybilla 2025. Uroczystość odbyła się w Dworze Artusa w Gdańsku, a uczestniczyli w niej między innymi przedstawiciele 17 nominowanych projektów, wyłonionych spośród 170 zgłoszonych do tegorocznego konkursu.
Statuetki Sybilli były wręczane w kilku konkursowych kategoriach – „Wyliczanki…” zostały uhonorowane w kategorii „Edukacja”.
Więcej informacji o samym konkursie, gali i laureatach znajdą Państwo na stronie https://nim.gov.pl/aktualnosci/znamy-laureatow-46-konkursu-na-wydarzenie-muzealne-roku-sybilla-2025.html oraz na profilu społecznościowym Narodowego Instytutu Muzeów.
„Wyliczanki księżnej Anki” to książka edukacyjna wydana przez Muzeum w Jarosławiu Kamienica Orsettich. Jej celem jest „zaprzyjaźnienie” czytelników z historią Jarosławia i stwarzanie okazji do pozytywnej identyfikacji z tym miejscem na ziemi. Pomysłodawcą dzieła i autorem tekstów jest Piotr Kaplita – kierownik działu Edukacji i Upowszechniania jarosławskiego muzeum. Ilustracje wykonała Magdalena Trojnar. Książka zawiera napisane współcześnie, choć w ścisłym dialogu z kanonem wyliczanek polskich, wierszyki. Ukryło się w nich mnóstwo postaci i wydarzeń tworzących chwalebną, ale też tragiczną przeszłość Jarosławia. Oprócz faktów, znajduje się w nich też – jak to w wyliczankach bywa – wiele tajemniczych słów, będących świadkami dawnych czasów. Każda wyliczanka posiada zatem, napisany lekko, komentarz, który wyjaśnia niektóre konteksty.
Książka jest realizacją znanego konceptu nauki przez zabawę i może służyć jako alternatywne narzędzie edukacyjne. Nie tylko w wymiarze czytelniczym. Jak? Jak najprościej. Wystarczy zagrać z dziećmi w jakąkolwiek grę, przy której wyliczanka może się przydać. Wierszyki tego typu, dzięki swym rytmom czy abstrakcyjnemu humorowi, łatwo zapadają w pamięć. Po zabawie wystarczy jedynie napomknąć o znajdujących się w niej odniesieniach historycznych (lub nawet pominąć ten aspekt i wrócić do niego po dłuższym czasie!). Dzięki temu „księżna Anna” i inne postacie i wydarzenia „zadomowiają się” w świadomości dzieci. Walorem tego prostego pomysłu jest wykorzystanie siły tradycji ustnej, która od wielu pokoleń przenosi przez podwórka teksty wierszyków, które poddawane są niezliczonym wariacjom i przeinaczeniom. Niezmienne pozostają specyficzne melodyjki, rytmy, sposoby skandowania. W połączeniu z rymami daje to rezultat w postaci doskonałego narzędzia.